Arquivos mensuais: Maio 2015

Outros alimentos para o momento de comer

Nunha entrada anterior contabamos a nosa proposta pedagóxica para o momento de comedor, os obxectivos dos que partiamos e o xeito de desenvolvelos.

O acto de comer é un dos momentos principais da xornada da escola, por non dicir o principal. Témolo claro, porque ao redor deste momento dánse outras actividades co fin de asegurar unha alimentación saudable, e non nos referimos soamente á cantidade de comida dixerida; o conxunto de propostas constitúe, desde o noso punto de vista, unha oportunidade para que pequenas e pequenos perciban a hora de comer como unha situación agradable e cun amplo abano de sensacións. Estes son os nosos ingredientes:

(premede nos enlaces para ver os videos)

Alimentámonos de tranquilidade
Comezamos cedo para evitar as présas e poder desenvolver todas as rutinas con bo ritmo (somos moitos) pero con posibilidades de pausas.

Aliméntamos de autonomía
Respectando o interese e nivel madurativo de cada nena e neno son numerosas as propostas para a actividade autónoma, tanto no que se refire a habilidades e destrezas como pode ser coller e poñer o mandilón do percheiro, lavar e secar as mans, poñer a mesa, etc, como no que se refire á autonomía na toma de decisións: onde sentar na mesa, recoller cando xa non teño máis fame, repetir se quero máis,…

Alimentámonos de liberdade nos movementos
Moi ligado á autonomía son as accións que a nena e neno poden desenvolver libremente. Tal e como temos planificado e deseñado o momento de comedor e a vida na escola en xeral é fundamental para nós potenciar a liberdade de movemento. É por iso que para ir comer pequenas e pequenos se moven entre a súa aula e a sala de usos múltiples (comedor) sen utilizar o tren, a fila india, sen ir agarrados do mandilón do outro,…; camiñan entre un espazo e outro, e non se perden, iso si, páranse, sempre se paran, porque xa o temos previsto e polo tanto, o espazo, o corredoiro, está pensado para atraer a súa curiosidade.

Alimentámonos de rutinas
Non se contradín coa nosa liña de traballo: son necesarias. Na organización escolar, as actividades repítense, tanto para adultos como para crianzas, todos os días na mesma frecuencia: a hixiene previa ao comedor, poñer o mandilón, xogar ou contar un conto,… son elementos indicativos para a nena e o neno de que pronto irá comer. Sentar, poñer o babeiro, beber auga, coller pan, levantar para coller a comida, recoller,…, son accións que a medida que medran van adquirindo maior destreza (colocan eles o babeiro, botan auga da xerra, sérvense a comida,…). A hixiene inicia o momento e termínao, lavar as mans e os dentes (maiores) despois de comer, recoller a mesa, poñer a lavadora e ir para clase ou durmir son as últimas actividades do día na escola para moitas nenas e nenos, e tamén son as rutinas que dan por finalizado o momento de comedor.

Aliméntamos de relacións
O ambiente relaxado e tranquilo propicia o diálogo entre nenas e nenos e os adultos que os acompañan, pero sobre todo entre iguais. É un momento incrible onde se potencia a linguaxe, a colaboración, a empatía,…

DSCN6684
Alimentámonos de situacións de conflito
O momento require dunha gran planificación e organización; son moitas nenas e nenos que comen en varias quendas nun mesmo espazo. Desde que se inicia ata que remata, son moitas as situacións que requiren poñer en marcha estratexias para a resolución de conflitos (evitar as présas entre quenda e quenda, a crianza que non quere comer, que lle cae o prato de comida, alguén que non quere poñer o babeiro, o que verte auga coa xerra, o que repite de comer e logo non o quere, quen fala demasiado alto, quen non é quen de manterse sentado mentres come, quen abre a billa con demasiado forza para lavar as mans,…). Algúns conflitos son relativamente fáciles á hora de atopar unha estratexia que os resolva, outros teñen maior complexidade. No seu conxunto son unha oportunidade para medrar e un esforzo dos adultos de mellora.

En definitiva, alimentámonos de vida, da vida entre iguais, da vida da escola.

Perspectiva da escola ante a retirada do cueiro

A última charla coas familias deste curso escolar tivo como temática o control de esfínteres; no grupo de 1-2 xa temos nenas e nenos que cumpriron os dous anos e pareceunos interesante falar coas familias do noso enfoque de cara a retirada do cueiro.

Premendo neste enlace: O CONTROL DE ESFÍNTERES podedes consultar toda a exposición, aínda que destacamos a continuación as ideas principais que quixemos trasladar aos asistentes á reunión.

O control de esfínteres é unha cuestión madurativa: ao igual que non todas as nenas e nenos camiñan cando cumpren os doce meses, non todas as crianzas controlan o seu esfínter cando cumpren os dous anos. É necesario entón agardar a que se produza esta madureza neurolóxica.

O control de esfínteres é un tema o suficientemente importante como para que se dea unha estreita colaboración entre a familia e a escola; todos os adultos que se relacionan con pequenas e pequenos deben coincidir nos síntomas indicativos, tanto neurolóxicos e fisiolóxicos como psicolóxicos.

Page1

Optamos por agardar a que nenas e nenos estean preparados ( teñen o pañal secos durante horas, piden pis, mostran interese por sentarse no WC, saben baixar e subir o pantalón,…) aínda que a decisión última é das familias, que no último curso vense un pouco presionadas, en este último trimestre, pola incorporación ao segundo ciclo de educación infantil.

O traballo desde a escola é previo ao control de esfínteres, planificando e deseñando momentos de hixiene tranquilos e relaxados onde nenas e nenos poden colaborar activamente, sempre que elas e eles mostren interese.

Sexa como sexa, se a decisión da retirada do cueiro é nosa e non da nena e neno (na maioría dos casos decidimos os adultos por elas e eles) é necesario evitar, en primeiro lugar, as présas (é un proceso onde os escapes forman parte natural da aprendizaxe), as dificultades (o pantalón de chándal, bragas ou calzóns, tenis de velcro,…é roupa moito máis doada de quitar e de poñer), as comparacións (cada nena e neno ten o seu propio ritmo, nin botamos a camiñar todos o mesmo día, nin a falar, nin comemos e durmimos todos do mesmo xeito). Co control de esfínteres é o mesmo: cada nena e neno ten o seu propio ritmo madurativo, respectémolo.

Unha horta na escola infantil

O proxecto dunha horta na escola xorde da necesidade do contacto cotiá coa natureza, entendendo que o compromiso e o respecto polo medio ambiente son actitudes que se adquiren na infancia desde unha relación próxima e positiva co entorno.

En contacto co contorno natural as nenas e nenos teñen múltiples posibilidades de desenvolver aprendizaxes por descubrimento, empregando os seus sentidos vitais, espertando as ganas de aprender e explorar, facilitando o seu desenvolvemento motriz e activando a súa imaxinación a través de vivencias propias.

A experiencia resultou moi positiva o anterior curso escolar xa que contamos coa axuda do Concello facilitándonos a terra, e tamén a das familias, colaborando e participando activamente removendo a terra co tractor, informando e asesorando sobre os coidados, achegando sementes,…, fixo posible que nenas e nenos puideran observar, coidar e asombrarse das marabillas da natureza.

En grupos pequenos sementaron, regaron, recolleron, comeron e levaron para a casa os produtos hortícolas. Evidentemente, a actividade que máis éxito tivo foi a da rega, e en máis dunha ocasión corremos o risco de afogar algunha semente!

Page1

Este ano volvemos, nestas datas, a traballar na horta: preparar a terra, sementar, regar, apañar os froitos, coidar, observar,…, coa satisfacción de que os maiores, que xa colaboraron o ano pasado neste proxecto, lembran a experiencia, recordan os produtos que recolleron,…, e se mostran moi interesados en participar. Parece que o proxecto merece a pena: na motivación, interese e curiosidade de pequenas e pequenos temos a resposta.